Hakan Kaplan 
Kedilerin mama kaplarındaki mamayı yarım bırakma alışkanlığının ardında yatan biyolojik faktörler, Japonya’da yapılan yeni bir araştırma ile gün yüzüne çıkarıldı. Bu çalışmaya göre, kedilerin iştahını yönlendiren temel etken mamanın tadından ziyade, kokusundaki değişikliklerdir.
Kedi sahiplerinin sıkça karşılaştığı bir durum, dolu mama kabına rağmen kedilerin açlıklarını dile getirmesidir. Bu davranış, genellikle “şımarık” olarak değerlendirilse de, gerçekte daha derin bir biyolojik sebep bulunmaktadır. Japonya’daki bu bilimsel çalışma, kedilerin yemek seçme davranışlarının beklenenden çok daha karmaşık olduğunu kanıtlıyor. Kedilerin seçici tavırları, mamanın içeriğinden çok, duyusal yenilik arayışına dayanıyor.
Araştırma ekibi, 12 kedi üzerinde yaptıkları deneylerde mamanın kokusunun iştah üzerindeki baskın rolünü gözlemledi. Bir kediye aynı kuru mama sürekli sunulduğunda, her yeni öğünde tüketim miktarı giderek azaldı. Bilim insanları bu durumu “kokuya bağlı alışma” olarak adlandırıyor. Kediler sürekli aynı kokuyu aldıklarında, beyinleri o mamaya karşı duyusal bir bıkkınlık geliştiriyor ve iştahları kapanıyor.
Deneyin ilginç bir diğer aşamasında, kedilere genellikle tercih etmeyecekleri farklı kokulara sahip mamalar sunuldu. Bu durumda kedilerin iştahı aniden artış gösterdi. Hatta ortamda sadece koku değiştiğinde bile, kedilerin yemek yeme isteği yeniden canlandı. Bu sonuç, kedilerin neden sürekli ama küçük porsiyonlar halinde beslenmeyi tercih ettiklerini de mantıklı bir şekilde açıklıyor.
Bu yeni bilimsel bulgular, kedi sağlığına yönelik yaklaşımları da değiştirebilir. Hastalık nedeniyle iştah kaybı yaşayan kediler için farklı aroma ve kokularla beslenme, etkili bir çözüm olabilir. Ayrıca, obezite sorunuyla mücadele eden kedilerde tek düze bir diyet uygulanmasının, mamaya duyulan ilgiyi azaltarak zayıflama sürecini hızlandırabileceği düşünülmektedir.
Bilim dünyası, kedilerin mama kaplarıyla olan ilişkisinin derinlemesine araştırılmasına devam etse de elde edilen veriler, “yeniliğin” kedi iştahındaki anahtar kelime olduğunu gösteriyor. Kedi bıyıklarının mama kabına çarpması gibi fiziksel faktörlerin etkisi henüz tam olarak kanıtlanmamış olsa da, koku duyusunun oluşturduğu bu psikolojik engel, kedilerin seçici davranışlarını büyük ölçüde açıklıyor.
