Hürmüz Boğazı, İran’ın trafiği kapatma kararı almasıyla birlikte ciddi bir krizin ortasında kalmış durumda. Bu durum, uluslararası petrol ticaretini derinden etkileyen önemli bir soruna neden oldu.
GÖRÜNTÜLERDE UZUN SIRA GÖRÜNÜYOR Uçakla çekilen görüntüler, boğazdan geçmek için izin bekleyen birçok büyük petrol tankerinin denizde uzun kuyruklar oluşturduğunu gösteriyor. Dünya üzerindeki en kritik su yollarından biri olan Hürmüz Boğazı’ndaki bu tıkanıklık, küresel enerji sevkiyatını büyük ölçüde aksattı.
PETROL FİYATLARI YÜKSELİYOR ABD ve İsrail ile artan gerilimlerin ardından yaşanan bu gelişme, dünya genelindeki petrol fiyatlarının hızla yükselmesine yol açtı. Uzmanlar, boğazın kapalı kaldığı her saat için küresel tedarik zincirinde geri dönüşü olmayan hasarlar oluşabileceği konusunda uyarıyor. Gemilerin ne zaman normale döneceği ise bölgede yaşanan diplomatik ve askeri gelişmelere bağlı olarak belirsizliğini koruyor.
PETROL ÜRETİMİ DURMA NOKTASINDA Hürmüz Boğazı, dünya petrol talebinin yaklaşık yüzde 20’sini (yaklaşık 20 milyon varil) taşıdığı için, ticari gemilerin büyük bir kısmına kapatılması sonucu birçok ülke petrol üretimini azaltmak veya tamamen durdurmak zorunda kaldı.
KAYIP MİKTARI 500 MİLYON VARİL İngiltere merkezli veri analitiği şirketi Vortexa’nın Başekonomisti David Wech’in verilerine göre, Orta Doğu’daki çatışmalar nedeniyle petrol piyasasındaki kayıp bugün itibarıyla 500 milyon varile ulaştı. Bu kaybın yaklaşık 190 milyon varili, Körfez’de mahsur kalan tankerlerde bulunuyor. Orta Doğu’dan ham petrol ve petrol ürünleri yüklemelerindeki kaybın, 2025’teki günlük ortalama yüklemelere göre 310 milyon varil dolayında olduğu tahmin ediliyor. Bu durumda, Asya’ya deniz yoluyla giden ham petrol/kondensat miktarı rekor seviyeye gerilemiş durumda.
KÖRFEZ ÜLKELERİ ÇAĞRIDA BULUNUYOR Vortexa’dan alınan verilere göre, 500 milyon varil kaybın 130 milyon varili Suudi Arabistan, 122 milyon varili Birleşik Arap Emirlikleri, 110 milyon varili Irak ve 64 milyon varili Kuveyt kaynaklı. Katar’ın kaybı 46 milyon, İran’ın ise 15 milyon varil olarak hesaplanıyor. Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), üye ülkeleri tarafından 11 Mart’ta 400 milyon varille, tarihlerinde en yüksek stratejik petrol rezervini piyasaya sürme kararı almıştı. Ancak petrol piyasasındaki kayıplar, IEA’nın sunacağı rezerv miktarından daha fazla görünüyor. Wech, bu varillerin piyasaya verilme hızının, günlük 17 milyon varil kaybın oldukça gerisinde kalacağını belirtiyor.
